Artículos

Estreliña ... ! por López Abente, Gonzalo Ano XI Número 68 (1929); p 131

A visita por Otero Pedrayo, Ramón Ano XI Número 68 (1929); p 132-133

Catálogo dos castros galegos : A Terra do Carballiño por López Cuevillas, Florentino, Risco, Vicente, Ramón e Fernández Oxea, Xosé, Pericot, Luis, González García-Paz, Sebastián, González Salgado, Eleuterio, Amoeiro, A., Castro, Bernardo, Losada Filgueira, Joaquín Ano XI Número 68 (1929); p 133-137

Arquivo filolóxico e etnográfico de Galiza : folklore vario. por Risco, Vicente Ano XI Número 68 (1929); p 138-140

Os homes, os feitos, as verbas por López Cuevillas, Florentino Ano XI Número 68 (1929); p 140-148

Páginas

Año XI Número 68 - 15 agosto 1929 - Copia dixital

Páginas 2 de 24

Número publicación

Nós : boletín mensual da cultura galega : órgao da Sociedade Galega de Pubricacións "Nós": Ano XI Número 68 - 15 agosto 1929

Descargas

Va a descargar los ficheros del grupo Nós : boletín mensual da cultura galega : órgao da Sociedade Galega de Pubricacións "Nós": Ano XI Número 68 - 15 agosto 1929 en formato PDF (versión imprimible)

Seleccione para descargar:

El documento entero (24 páginas)

Una selección Desde página hasta

Descargar

El esquema METS es un estándar para la codificación descriptiva, administrativa, estructural y de metadatos respecto a los objetos dentro de una biblioteca digital, expresado mediante el lenguaje de esquema XML del World Wide Web Consortium. El estándar se mantiene en la Red de Desarrollo y Oficina de Normas MARC de la Biblioteca del Congreso, y está siendo desarrollado como una iniciativa de la Biblioteca Digital de la Federación.

Exportar

Ano XI Número 68

Título	Nós : boletín mensual da cultura galega : órgao da Sociedade Galega de Pubricacións "Nós": Ano XI Número 68 - 15 agosto 1929
Idioma	Gallego
Notas	Reproducción electrónica. Santiago de Compostela: Biblioteca de Galicia, 2009
Tipo de publicación	Publicacións seriadas

Formatos de descarga

Exportar

Descargar en formato Linked Open Data / EDM 5.2.8

¿Quién participó?

González García-Paz, Sebastián

1908 - 1967

Pericot, Luis

1899 - 1978

Risco, Vicente

1884 - 1963

Castro, Bernardo

1898 -

González Salgado, Eleuterio

1899 - 1977

López Abente, Gonzalo

1878 - 1963

Amoeiro, A.

Ramón e Fernández Oxea, Xosé

1896 - 1988

López Cuevillas, Florentino

1886 - 1958

Otero Pedrayo, Ramón

1888 - 1976

Losada Filgueira, Joaquín

1899 - 1936

6b5a85a6-9a03-4e59-a2b4-2857c573b256

¿Qué otros autores fueron coetáneos?

¿A quién se menciona en esta publicación?

Casal, Ánxel

1895 - 1936

Casas, Víctor

1900 - 1936

Otero Pedrayo, Ramón

Couceiro Freijomil, Antonio

1888 - 1955

Castelao

1886 - 1950

Villar Ponte, Ramón

1890 - 1953

Rodríguez Elías, Avelino

1872 - 1958

Parga Pondal, Isidro

1900 - 1986

Carré Aldao, Eugenio

1859 - 1932

Pedret Casado, Paulino

1899 - 1969

Portela Valladares, Manuel

1867 - 1952

Cabeza de León, Salvador

1864 - 1934

Casas, Álvaro de las

1901 - 1950

Bouza-Brey, Fermín

1901 - 1973

Carro García, Jesús

1884 - 1973

Díaz Baliño, Camilo

1889 - 1936

d4aceb71-3fb0-4975-9ab5-4af83511f62b

¿En qué otras publicaciones participaron estos autores?

¿Qué materias trata?

Prensa

Ejemplares físicos

Biblioteca de Galicia	Signatura: Public. 5 — NOTAS: Anotacións manuscritas nalgunhas contracapas. Comprende: Ano XI Número 68 - 15 agosto 1929 Versión PDF Formato ePub

Tanto la transcripción de los textos (OCR) como la identificación de las entidades mostradas se han realizado mediante inteligencia artificial. El resultado puede contener errores acumulados en ambos procesos; conviene verificarlo contra el facsímil original. Más información[aquí].

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721113.xml NÓS unha das millores obras, pubricadas na España n-istes anos derradeiros, Hergoris, Siseia, Velaunis e Flora e María son figuras ben merecentes de unha eterna lembranza. E Gómez Moreno non nega en *La Novela de España* a terra onde se pousou o seu berce. Andaluz de Granada, o seu espírito ollá sin cesar pra os países do meiodía, os que están adicadas as millores páxinas e ainda as mais numerosas. E pra nós isto, é un novo motivo de gabanza. **HISTORIA DE PORTUGAL** O Professor Mendes Corrêa, da Universidade de Porto, antropólogo e prehistoriador de sona europea, amostra a toda hora unha actividade intelectual case inconcebíbel. Novo aínda, crémos que non chegou ós corenta anos, leva publicados xa mais de cincoenta libros, folletos e artigos, que aparecen catalogados na *Bibliografía do Professor Mendes Corrêa*, que ven de redactar, noso fraterno amigo o Dr. Ruy de Serpa Pinto. A derradeira proba da admirable capacidade pra o traballo do ilustre profesor de Porto, constituena os facículos 2.º, 3.º e 4.º da soberba *Historia de Portugal*, que anda a redactar un grupo de especialistas lusitanos, e con luxo, minucioso coidado e bon gusto edita a *Portucalense Editora*, de Barcelos. Encargado o Professor Mendes Corrêa da parte correspondente a *Lusitania Pre Romana*, fai gala no desenvolvemento de tema tan complicado, de unha erudición, de un coñecemento do material pre e protohistórico, de un método de eisposición e de un estilo craro e ameno verdadeiramente notables. Os puntos de vista e o enfoque dos problemas son, pouco mais menos, os mesmos que o autor espranou nos *Povos primitivos da Lusitania* e dos que nos ocupamos xa en istas páxinas, alcontrando así e todo agora, unha maior densidade nos materiais manexados, unha mais coidada e completa parte gráfica e unha información interesantísima acerca dos sinos alfabetiformes de Alvão, das suas relacións con outros sinos semellantes e co alfabeto ibérico, custións todas elas ás que o Professor Mendes Corrêa ven adicando unha atención preferente. **ALGÚNS ARTIGOS INTRESANTES DA REVISTA DE GUIMARÃES** No derradeiro número de esta revista, órgano da benemérita Sociedade Martins Sarmento, alcontramos algunhas cousas ben dinas de parar a atención dos prehistoriadores. O Dr. Ruy de Serpa Pinto, publica *Museu de Martins Sarmento* con localización do achádego de moitos machados de pedra e bronce, recollidos n-aquil Museu. A utilidade da labor emprendida polo noso amigo e colaborador e grandísima, tendo en conta sobre todo, que as mais das pezas catalogadas, aparecían nas vitrinas c-un rotulado defectuoso. Sabemos que o Dr. Serpa Pinto ten en preparo uns mapas prehistóricos de Portugal, nos que os acobillos e achádegos soltos de machados, ollaránse situados esactamente. A Penha eneolítica é un traballo no que o distinto arqueólogo José Luís de Pina, apresenta alguns testos da cerámica con decorazón riscada do monte da Penha (Guimarães). Teñen istas decorazóns cerámicas, unha semellanza impresionante ás propias do vaso campaniforme e identidade absoluta cos testos que nós recollimos n-unha mámoa dolménica do monte do Viso (Lobeira). A forma de certos anacos, c-un estrangulamento perto da boca, parez indicar tamén un parentesco ca devandita especie campaniforme, mais por outra parte no xacimento da cerámica atopáronse un machado de pedra, bolas de ocre e unha lanza dos derradeiros do Bronce. Estaremos en presenza de unha estazón eneolítica na que se sobrepuixeron cousas posteriores ou trataráse, por contra da sobrevivencia de decorazóns do tipo caliciforme conservadas quizais deica a Edade do Ferro? Seria de desexar que unha esprorazón metódica no monte da Penha acarre este problema, xa que en realidade hai argumentos en que apoiar as dúas hipóteses enunzadas. Mario Cardo-o ocúpase de *A Pedra Formosa*, atopando n-ela vestixios de infruxos romanos. Debemos agardar o remate de esta importante contribuzón ó estudo da arte castrexa, anque dende logo adiantemos, que pol-as semellanzas que se observan entre a decorativa da Pedra Formosa e a de outras pedras e casas de citanías, algunhas como Sabroso sen vestixios de romanización, disentimos do parecer do noso sabio cofrade e coidamos que aquela pedra e enxebre e sinxelamente indíxena. Moito menos doada é o datar a xigantesca escultura coñecida pol-*O Homem de pedra* e da que falou xa estensamente Martins Sarmento nos seus manuscritos inéditos. Trátase de unha estatua colosal itifálica e de factura moi ruda que se achou na freguesia de Pedralva e que na actualidade pertence á Sociedade Martins Sarmento. A figura lásase sentada c-unha perna estirada e outra encollida e ten o brazo esquerdo erguido e o dereito apegado ó corpo. Do seu grandor dá idea a cabeza que mede 1'40 metros.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721117.xml NÓS montón de pedras de 10 m. diámetro; número 2 un túmulo circular do mesmo diámetro; núm. 3 un circo de pedras de 50 m. diámetro; núm. 4 un túmulo circular dolménico de 24 m. diámetro a mámoa e de 2'50 o dólmen; núm. 5 un circo de pedras de 20 metros diámetro; núm. 6 un túmulo circular de 31 m. diámetro, con dólmen; núm. 7 un túmulo circular dolménico, de 24 m. diámetro a mámoa e 2'30 o dólmen. O autor fai unha miuda e concenciosa descripzón de cada un dos moimentos, recollendo leendas e apuntando comparanzas, ouservando tamén unha sorte de antigua calle abandona da, paralela ao camiño e de uns 500 ms. longa e 5 de ancho flanqueada pol-os dous lados de pedras chantadas. O autor supón que os dous circos de pedras, que co camiño flan queado de pedras son o mais curioso d'esta importante estazón, sexan cromlechs, desbotando a hipótese de que poideran servir pra delimitar o circo exterior de mámoas, pois d'elas se non ouserva alí restos, apuntando en canto ao destino que se lles poidera dar, abondosos paralelos etnográficos que seme llan clasificalos coma santuarios ou recintos sagros, supondo que a disposición especial dos eiquí estudados pode aña cronolox supón o conxunto da estazón como encolitica. Cotos e xurísdiciós de Galiza—Pazo de Santa Mariña do Castro de Amarante, por Antonio Taboada Roca. Foi iste pazo dos Condes de Torre Penela. O autor danos a descripzón do seu estado antigo, asegún as probas pra seren cabaleiros de Sant'Iago don Pedro Tomás Oxea e o seu irmán don Gregorio, do seu estado actual, sua historia dende 1523, reproduz un inventario das alfaias existentes no século XVII, e fala dos primeiros donos, reproducindo anacos d'escrituras e testamentos, da meirande importancia pra a historia social de Galiza. Cotos y jurisdicciones de Galiza — Villar de Ferreiros.— El Paso—Sus poseedores—Inventarios de la casa en el siglo XVII, por Antonio Taboada Roca. Continuación da monografía encomenza'la no I volume dos Arquivos. Eiquí ven adicado aos inventa rios, escrituras e curiosisemos cartas do arquivo. Ribadeu baixo o señorío dos seus condes, por Francisco Lanza. Estudo do réxime e estado xurídeco, social e económico de Ribadeu baixo os seus Condes, asentado en fontes diversas. Dous puntos importantes do traballo son os seguintes: o autor comproba c'un texto collido do P. Risco na España Sagrada, que o foro de Ribadeu que aparece nos catálogos de fueros españoles, non foi concedido á vila de Ribadeu, senón ao territorio antr'o Eume e o Navia, segregado de Galiza en 1104 e chamado terra, encomenda ou concello de Ribadeu e de las Regueras. O outro é que, coma n-outros casos, os privilexios e liberdades dos veciños de Ribadeu, sucumbiron baixo o poder señorial na primeira mitade do século XVI, é dicir, despois de, asegún andan dicindo as historias, tere nos Reis Católicos acabado co feudalismo. MONUMENTOS DE PORTUGAL, N.º 3, PORTO, por Carlos de Passos, Porto, 1929. Es:trúase n-iste volume a Catedral e as eirexas de Cedofeita e de Francisco. Comeza c'unha resumida historia moimental da cibdade, na que hai referenzas ás antigas murallas, casas oxivás e moimentos desaparecidos, e avaliadas eruditas e curiosas notas, facendo constar o curioso feito da case ausencia do manuelino no Porto, do qual trai coma mostra a fermosa fenestra da antiga casa da Alfandega, e tamén a furia de restauracións clásicas qu'invaden a cibdade dende o século XVI. Estuda logo a Catedral, obra do século XII, encomenzada pol-a raíña Doña Tareixa (á que tamén debe Galiza varias fundacións) en estilo románico, que despois foi moi derramado con enxertos de toda caste, coma o vandalismo clasicista que fixo rebocar as voutas de pedra, cobrir os pilares antigos de cemento, cal, pedra e madeira pra convertilos en pilastras Renacemento, e ainda picando pra desfaguelos os antigos capiteis, feito descoberto primeiramente pol-o Sr. Carlos de Passos. A desditada reforma fixérase de 1717-41, estando a Sede vacante. A descripzón é por miudo e chea sempre de novos e alusións históricas. Tocantes á eirexa de Cedofeita, despois d'unha referencia ás porfías qu'arredor d'ela se moveron en col de si era ou non era a erguecita pol-o seuvo Teodomiro, pona no 1.º quarto do século XII, e supón se a primitiva foi a que hoxe serve de capela-mor, e o demais foi acrecentado despois. A de San Francisco da ocasión ao autor pra manifestar o seu desdén pol-o barroco e rococó, a pesar do qual, os revestimentos de talla dourada do interior de San Francisco recoñéceos coma d'unha «magnificencia que nao ten par nem no país nem no estrangeiro», e coma custindo «uma das pecas artísticas mais apparatosas de todo o mundo». É certo, mais se non debe tomar isto n-un senso tan peyorativo. É lástima que estas engádegas escon dan un belo moimento románico-oxival, ademais único do seu período no Porto, mais non emporiso o rico barroco portugués del xa de ter valor artístico, nen deixan de ser

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721111.xml 3. Rapaces e vellos mulleres e mozos vide vel-o dote que me deu meu sogro unha cabra cega c'un cabrito coxo unha manta vella c'un remendo roxo Tres ovellas vellas qu'habedes pasmar unha cega, outra coxa outra xa non pode andar 4. As nenas da Costa penelas penclas van ás romarías sin lavar as pernas As nenas da Costa cando van co leite botan mita auga pra que lle aumente As nenas da Costa non é unha que son todas poñen tres pares de medias pra facel-as pernas gordas Observacións. — Estas oracións e cántigas están no noso arquivo sen indicazón de procedenza, por non ter o comunicante rubrado nin datado o papel en qu'as escribeu. A forma poética da cántiga 1 fora por certo imitada n'una das suas poesias por Eugenio Montes, o cal proba que il coñe cian d’antes e que se repite. Da número 3 temos unha variante que coidamos compreta, ouvida por nós sendo neno a un familiar noso natural do Castro de Caldelas, qu'a cantaba c'unha museca d'arrolo ou cántiga de berce. É a seguinte: Homes e mulleres miniños e mozos vinde vel-o dote y-o touporroutou que me deu meu sogro Unha manta vella, un pote furado, unha silla rota y-o touporroutou unha culler sin rabo Touporroutou Morreu o tan vello Touporroutou deixalo morre-ee-eer que outro tan velliño y-o kikiriki non volve a nacer y-o cacaracá María Manuela vai e ven correndo, traí us catro ou quinzovos pra lle dar ao neno. A número 4 é unha característeca cantiga de mal dizer ou d'escarnio, que pol-a sua referencia a un lugar determinado, entra na categoría das que temos pubricado en NÓS con outros ditos e refrás da mesma caste. V. R. BIBLIOGRAFÍA RECENTE DE FILOLOGÍA, ETNOGRAFÍA E FOLKLORE —En col do culto da serpe, en Galiza, é preciso coñecer o traballo de Cuevillas e Bouza Brey titulado: Os Oestrimnios, os Saefes e a Ofiolatría en Galiza, publicado nos Arquivos do Seminario de Estudos Galegos, vol. II, páxs. 119 a 165. Santiago 1929. N-il trátase de A serpe nas relixións antigas e nas relixións dos pobos primitivos; O culto da serpe nas Galias; A iconografía protohistórica da serpe no NO peninsular; As lendas castrexas; A serpe do Pico Sacro; Lendas, contos; consellas e cantigas relativas á serpe; As almiñas-serpes; O ovo druídico en Galiza; A meiciña popular da serpe. Jaime Lopes Dias, Etnografia da Beira, vol III, 176 pags, Vilanova de Famalicão, 1929. Ocúpase asegún o subtítulo de Lendas, costumes, tradiciós, creenzas e supersticiós. Pedro Chaves, Rifoneiro Portugués, 1

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721119.xml NOS REVISTAS A NOSA TERRA, 1.º Xulio 1929. SUMARIO: Esquemas e lembranzas, por Ramón Otero Pedrayo. — A miña primeira interviú, por Taibo. — Pois verás... por Víctor Casas. — O destino do paso, por C. M. — Liñas de loito, (en col do irmán Abelardo Faxardo). — Peneirando. — O Mariscal. — Lecturas. — Noiturno Compostelán, por R. Carballo Caleiro. — Unha interviú con Cabanillas. — Cántiga, por Antón Goy Díaz. — 4 unificación do idioma. 25 Xulio (Día de Galiza) SUMARIO: Ao decorrer os días. — Pasado e porvir, por R. Otero Pedrayo. — Non me esperes (poesía), por Gonzalo López Abente. — En vos digo irmáns, por Ramón Villar Ponte. — Con ferreñas e pandeiro, por Dami. — Puntos do meu programa, por Paulino Pedret Casado. — Verbas d’Alvaro de las Casas. — En col d’un novo libro, por Salvador Cabeza de León. — Verbas de Millobre Pinto. — Peneirando. — A miña estrela (versos) por Camilo Díaz Baliño. — Unha afirmación inxusta, por Ramón Villar Ponte. — Mare Galicium, por Portela Valladares. — Lembranza (por Rosalía e por Viqueira). — Sinos de estaño e plomo de Sant Iago de Compostela, por Xesús Carro, pro. — Lambizos, por R. M. L. — Pois verás..., por Víctor Casas. — Epigramas (versos) por Carlos Pulido. — Impresións de Compostela, por Xosé Vázquez Sánchez. — A onda (versos) por Avelino Rodríguez Elías. N-iste número semella que tallou a censura ao seu pracer. BOLETÍN DE LA REAL ACADEMIA GALLEGA, 1 Junio 1929. SUMARIO: Monografía histórica acerca del periodismo lucense, por Eugenio Carré Aldao. — Puentedeume y su comarca, por Antonio Couceiro Freijomil. — Sección Oficial: Asociación Iniciadora y Protectora de la Real Academia Gallega en la Habana: Nueva Junta Directiva; Obras recibidas para la Biblioteca de la Academia. — Colección de Documentos históricos. CÉLTIGA, Bós Aires, ns. 106, 107 e 108. TRABALLOS de Rodríguez Elías, Goy Díaz, Xandor, Manuel Pedreira, Dami, Xavier de Nada, Otero Pedrayo, A. Villar Ponte, Luis Corral, Peña Novo, W. Fernán- dez Flórez, Johan Carballeira, C. C., Matías M. Escárriz, K. von Ifflinger, Lesta Meis, Benjamin Martínez Cadilla, Critias, etc. As seizoas de costume: El momento de Galicia, Libros, Centros y Sociedades, Teatro, Sport, Seizón Uruguaya, Mosaico noticioso, varias informacións. O abogado Xosé M. Rodríguez, traduz en gallego anacos do libro de Cambó La valoración de la pesseta. Coméntase o mais sainte da imprensa de Galiza recibida aló na quincena. Pubrícanse fermosas fotos de momentos e paisaxes da nosa Terra, debidos a Ksado, caricaturas de Maza, Torres, etc. REVISTA DEL CENTRO GALLEGO Montevideo, Abril, 1929. TRABALLOS de A. Villar Ponte, Roberto Blanco Torres, Julio Sigüenza, Augusto Barcia, Manuel Lustres Rivas, Hipólito Tío Sánchez, José León Suárez, e diversas informacións d’intrés. PORTUCALE, Marzo-Abril, 1929. En cada número vai aumentando o valor do contido e ata o número de páxinas de esta excelente revista, de cote chea d’intrés. Iste número ven adicado en gran parte en homaxe ao ilustre escritor vianense João da Rocha (1878-1921), poeta, historiador, novelista, xornalista, pensador, investigador das ciencias ocultas, pedagogo, funcionario, militar e político, rica personalidade á que adican traballos Dr. Antonio José d’Almeida, Henrique Lopes de Mendonça, Justino de Montalvão, Prof. Álvaro V. Lemos, Dr. Antonio Baião, D. João de Castro, Dr. Antero de Figueiredo, Vice-almirante Vicente Almeida d’Eça, Antonio Correia d’Oliveira, Raúl Brandão, Prof. Dr. Mendes dos Remedios, Dr. Afonso Lopes Vieira, Dr. Julio Dantas, Dr. Jordão de Freitas, Dr. Alberto d’Oliveira, Prof. Rodrigo Fontinga, Dr. Ferreira Soares, Dr. L. de Figueiredo da Guerra, Prof. Manuel d’Oliveira Ramos, Julio Brandão, Prof. Hernani Torres, Dr. Luis de Magalhães e Dr. Claudio Basto, con mais pubrica un autógrafo de João da Rocha, contendo un soneto inédito, cartas inéditas de Teófilo Braga e Guerra Junqueiro e deseños de Antonio Carneiro, Celso Hermínio, Alberto Meira, Barreiros Cunha, Sanches de Castro, Couto Viana, Cristiano de Carvalho e dez fotografias. O resto do sumario é o seguinte: A estación asturiense de Areosa (Viana do Castelo), por Abel Viana. — Varia: Adágios brasileiros, por Afrânio Peixoto. — Santo Antonio, por Severo Portela. — Arquivo El.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721115.xml NÓS Ocuparémonos n-outro número de ista revista, co debido vagar, de tan importantes descobertas, adiantando agora tan soio que as insculturas do Outeiro Machado teñen a sua maor semellanza cos da Torre de Hércules, Eira dos Mouros e Cachão da Rapa, e a aparición de sinos escaleriformes e sobre todo de crarísimos machados mangados, que veñen estabrecer un novo vencello entre o noroeste peninsular e as terras da Armórica. NOVAS PEDRAS CON SINOS ALFABETIFORMES No Borbonessado, e fora xa da estazón de Glozel, fixéronse novas descobertas de pedras con sinos alfabetiformes. Os traballos foron dirixidos ou presenzados por MM Loth e Deperet. Concluí M. Loth, n-unha memoria lida na «A. des Inscriptions» de París, afirmando a comunidade da escritura linear de Oriente ca de Occidente e a sua existencia xa no paleolítico. F. L. C. LIBROS CONFERÊNCIAS, por HERNANI CIDADE, Companhia portuguesa editora Ida. Porto, O noso ben querido amigo e colaborador Dr. Hernani Cidade, ilustre profesor da Faculdade de Letras do Porto, pubrica agora tres fermosas conferencias de interpretación e divulgación literaria feitas coa sua sabia e sinxela arte de mestre e d'escritor. O labor divulgatorio do noso compañeiro, dentro e fora da sua función docente oficial, é outamente meritorio e honroso. O Dotor Hernani Cidade é un abelencioso e amenísimo conferenciante; aínda apreciado na simple leitura, vése aixiña o seu modo natural de pórse perto do público que o escoita pra lle suxerir as ideas fundamentás non sempre doadas de comprender, o gosto pola arte, e pra lle servir d'escelente guía na interpretazón e no goze das grandes obras literarias. Arte a un tempo de profesor e de literato. As tres conferencias que nos ocupan, versan a primeira encol de Camões, e foi dita na Esposizón do Libro Portugués en Madri, en 1928; e na Asociación dos Estudantes de Letras de Coimbra, en 1929; a segunda, en col de Garret e a mocidade académica de 1820, e foi realizada na Asociación cristián dos Estudantes de Coimbra, en 1925; a terceira, en col de Gomes de Amorim, a sua vida e a sua obra, deuna en 1927 na Povoa de Varzim, cando o centenario do nascimento do poeta. Camões pr'a o autor unha outísima figura representativa do Renacimiento, que xulga mais que com'unha renacencia clásica como «libertaçao do espírito humano» que s'arreda dos soños da Idade Meia pra precurar eiquí na terra unha mais perfeita realización do tipo home, tendendo a un meirande dominio do planeta. Iste esforzo de conquerimento da terra e expansión da civilización europeia é o que se canta nos Lusiadas, que contrapon d'iste xeito á Divina Comedia. Estuda as influencias de Petrarca, Boscán e Garcilasso na lírica camoesana e a calidade íntimamente portuguesa d'esta, sendo dina de nota a fonda coñecencia qu'amostra dos recursos líricos do gran poeta, que analisa en eixempros, no seu ritmo, nas suas imaxes, na sua prosodia, nas manifestacións mais finas e menos doadas de coller. En Garret xustifica Hernani Cidade o pulo e o esforzo dos revolucionarios liberás do ano 1820, e aínda recoñecendo as suas inxe nuidades e o fora de punto de moitas das suas exaltacións, non somentes as esprica pola situazón de Portugal n-aquil tempo, senón que redime a sua obra da acusación que hoxe lle fan de ter sido denacionalizadora, pra desmintir o qual abonda a obra literaria de Garret e de Herculano. Pol-o derradeiro, evoca atinadamente a vida axitada e a obra chea de sinceridade de Gomes de Amorim, exemplificando n-ela a contradizón antre o individualismo e a tendencia a ampliar a solidaridade social, notas da nosa civilizazón. O SONETO NEOLATINO, Revista Internacional, Portugal. Por mais que esta sexa unha revista, pola sua índole especial, únicamente adicada á publicazón de sonetos, pómola antros libros. Ninguén millor qu'os portugueses poidera meterse n-esta empresa, posto qu'esto do soneto, se foi invención italiana, en Portugal coallou com'en ningures, e onde moitos sonetos se xunten, con seguranza han sobresair os portugueses: digano Camões e Antero, sen ir mais lonxe. Despois de Duas palavras limiares, trai iste fascículo os sonetos seguintes: Arachne d'Alberto d'Oliveira, Sexo fraco de Filinto de Almeida, Brasil de Martins Fontes, O Pharol de Carlos Magalhães de Azevedo, A la maison des aïeules de Victor Orban, Soneto al Soneto de Enrique Diez-Canedo.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/11572118.xml Na parte sul do castro, e mesmo ô seu pé hai un sitio que lle chaman A Matanza porque n-il tiveron grande guerra cos mouros San Facundo e San Primitivo. «O castro está atravesado por unha trabe de ouro e outra de alquitrán». (Informounos un veciño de San Facundo, cuio nome non poidemos acadar). É posíbel que o campo de A Matanza, teña algunha relación ca batalla que Alfonso o Casto tivo cos árabes perto do Castro Anceo. Esta batalla ven consignada nas crónicas de Lucas de Tuy e do arzobispo D. Rodrigo, localizando Muñoz de la Cueva, o Castro Anceo no mesmo lugar que ocupa oxe a vila de Cea. BIBLIOGRAFÍA. — Citase o castro de San Facundo nas *Memorias Históricas de la Catedral de Orense*, de Muñoz de la Cueva, pá xina 193 e nos traballos de Vázquez Núñez; *Las Mámoas*, B. C. de Monumentos, de Ourense, vol., I, núm. 20, Xunio 1901 páx., 351 e na *Epigrafía Latina de la provincia de Orense*, publicada na mesma revista, volume, III, 1906, número 49. É posíbel que algunha referencia se conteña no pleito da Catedral de Ourense co Mosteiro de Sahagún. (Catalogado por Vicente Risco, Antonio Amoeiro, Leuter González e Florentino López Cuevillas). Número II CASTRO DO MONTE DE OLLOS OU DE CORNEDA EMPRAZAMENTO. — No cume de unha montana outa, pina e penedenta, situada no mesmo linde das freguesías de Corneda e Cidá, as dúas do concello do Irixo, provincia de Ourense. Queda iste castro a un quilómetro escaso do lugar de Vilameá (Corneda), e a 1.500 metros da estrada do Carballiño ó Irixo. Ollanse dende il os castros de Cidá e Soute- NÓS liño e polo oeste e noroeste pechan o horizonte as serras da Madanela e do Foxo do Cabrito. DEFENSAS. — Consisten n-unha soia muralla de pedra, por completo ó descoberto, ancha de tres metros, i-esborrallada cara o interior e cara o exterior, formando oxe un terraprén que mide pola banda de fora 7 metros e pola de dentro 5-20 metros. Coida- mos, anque non-o poidemos comprobar con certitude, que esta muralla debía erguerse primitivamente, recta dende o chán e sin ter por baixo ningunha clás de aterro. MENSURAS. — Mede nos dous eixes principais. Do norte ó sul.......... 75 metros Do leste ó oeste........ 90 metros

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721118.xml 146 as tallas de San Francisco unha das suas culminanzas. O volume trai 42 fotos e duas mais antre as follas do testo e 22 deseños intercalados. TRABALHOS DA SOCIEDADE PORTUGUESA DE ANTROPOLOGIA E ETNOLOGIA, Vol. IV, Porto, 1929. Contén os seguintes traballos: Bruxas e Medicina (folklore de Guimarães) por Luís de Pina. Despois d'unha introduzón en col dos vestixos de cultos antigos relacionados co-a meiciña, antre os descobertos na comarca de Guimarães, e noti zas que se conservan en col das ideas médico-relixiosas dos antigos indíxenas, romanos e suevos, o autor, que considera a bruxa, nas suas difrentes variedades, coma a repersentante dos cultos antigos, estuda as relación do sobrenatural coas doenzas na mente popular e os principais procedimentos da meigueria terapéutica. O caraute do traballo é tanto d'etnógrafo coma de crítico, e o criterio é de médico positivista. Caracteres rúnicos e caracteres ibéricos por Luís Cardim. O autor, despois de facer se cárrego das hipóteses mais adoitadas pra esprical-a orixe das runas (a orientalista, a derivazón grega, a derivazón latina, a derivazón grecolatina, a dos alfabetos norditaliáns), ensamiña as concordanzas dos alfabetos ibéricos co rúnico, achando grandes afinidades co ibérico citerior, e investiga as posibilidás d'unha trasmisión dende a Península, segundo os datos da arqueoloxía e a etnoloxía, supondo poidera haber unha conexión indirecta. Varia. Nótulas asturienses, por R. da Serpa Pinto. — Congreso Internacional de Antropología e Arqueología Prehistórica em Portugal. — Musen Antropológico do Porto (adquisiciós). — Excavaçóes arqueológicas em Espanha. — Eugenia no Brasil. — Instituto Arqueológico da Alemanha. — Afinidades galaico-portuguesas de folklore, por Santos Junior, de que nos ocupamos aparte. Unha copiosa Revista bibliográfica, de gran utilidade, e a Lista dos Membros da Sociedade e Istituçiós coas que ten intercambio. A ARA DE MARECOS, por José de Pinho (Sep. de Penha-Fidelis) Penafiel, 1928. O autor danos n-iste traballo a interpretazón d'unha ara que serviu de pia d'auga bendita na capela da Senhora do Desterro de Marecos (Penafiel), que contén unha adicazón á deusa indígena Nabíeca, sen dúbida idéntica ou relacionada co-a Nabía ou Navía xa coñecida, e a quen lle chaman, sendo escorreita a interpretazón das siglas, Virxe clarisema e Nai de Xupiter. Trátase d'un culto indíxena romanizado, e ten de particular a iscripzón o nos dar certas luces en col da sinificación e culto da deusa, en col de que, e dos pobos salacianos fai atinadas consideracións o autor. No comenzo do traballo trai tamén notizas sobre das supervivenzas populares do culto do lume. AFINIDADES GALAICO-PORTUGUESAS DE FOLCLORE, por J. R. Santos Junior, ext. do fasc. 11 do vol. IV dos Trabalhos da Sociedade portuguesa de Antropologia e Etnología, Porto, 1929. O autor, Assistente da Faculdade das Sciencias do Porto e conservador do Museu de Antropoloxia, folklorista distinto, tendo lido o Cancioneiro das ribeiras do Tea, publicado en NÓS pol os Sres. Bouza Brey e Brey Bouza, e achando a sorprendente semellanza antre aquelas cántigas e outras portuguesas da grande coleizón por il recollida, e fixo esta valiosa contribución ao estudo comparativo do folklore dos dous países. Pubrica pol-o tanto 44 paralelos de cántigas galegas e portuguesas. D'elas, 28 pol-o menos, ou son idénticas, ou conteñen pequenas variantes; das outras portuguesas de case todas poidéramos apresentar outras idénticas ou variantes galegas. Al gún día farémolo n-un traballo aparte. De todo elo, coma de todal-as demais observacións que levamos feitas, temos que concluir que hai algo mais que afinidade antre o folklore galego e o português; nós diríamos millor identidade. O Sr. Santos Junior, por mais que recoñeza a orixe común das manifestazós folklóricas dos dous pobos, apon gran parte ás condizós geográficas, a peisage, etc. Esto pode ter parte na conservazón d'ise aparentamento: a sua produción require unha identidade espiritual que radica moito mais fondo. O folklore de Galiza e pol-o menos do Norte de Portugal é o mesmo; as variantes han ser as que se deben a influenzas estranhas que pode esprimir mentar unha bisbarra quedando as outras libres d'ela. Moito apreciamos e agradecemos o valioso traballo do Sr. Santos Junior que ven contribuir en moito pra unha ollada sistematizada encol da nosa literatura popular.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/11572116.xml 134 ticelos, que ofrecen normalmente os perfis dondos propios das formacións de estratos cristaiños que son as predomiñantes, non fallando así e todo afroramentos de pedra de gráesprotadosintensamente pol-oscanteiros. Rube a ribeira cas súas viñas e piñeirales, seguindo o curso de algúns ríos (Arenteiro, Barbantiño, Viñao) deica perto do Carballiño e ainda os piñeiros invaden os alrededores de ista vila e parte dos Concellos de Boborás, Cea e Irixo. O restante do país, mais achegado ás serras limitrofes, ten xa o aspecto típico da meia montana, con escasas coníferas, moitas carballeiras, grandes searas de centeo e farturentos prados e lameiros. Bisbarra agricolamente rica, hai un dito. Pra carne, pan e viño o Carballiño, que dá a boa calidade dos seus produtos, mais debe así e todo principalmente a sua prosperidade e o seu incesante progreso, o espírito mercantil i-emprendedor dos habitantes. Peritisimos en toda caste de tratos e cunha antiga tradición comercial, souperon adaptarse perfectamente ás necesidades modernas e facer diñeiro xa nos países de alenmar, xa sen sair do torrón nativo. No tipo físico de istas xentes agudas e arriscadas, nótase, xuzgando a custión cun criterio impresionista, que abondan mais entre ela, do que adoitan abundar n-outras partes de Galiza, as pigmentacións morenas, especialmente nas parroquias limitrofes ou cercanas ó Ribeiro da Avia, sendo frecuentes sobre todo nas mulleres un subido coor roxo nas meixelas. O carácter dos carballineses e alegre e franco. Son simpáticos, xenerosos, gostan de agasallar o forasteiro e teñen grande apego á fala vernácula. Número Y CASTRO DE SAN FACUNDO EMPRAZAMENTO. — Na provincia de Ourense, concello de Cea e freguesia de San Facundo. Situase n-un monte ispido de arboredo e de cume moi penedoso que se asenta por riba mesmo do lugar de San Facundo e da estrada de Ribadavia a Cea que atravesa NOS iste lugar. Dexérganse dende il os piñeiras, veigas e searas dos concellos de Cea, Piñor, Carballiño e Vilamarín e pechan o horizonte pol-o norte e norleste as serras da Martiñá e da Madanela. DEFENSAS. — Consisten n-un terraplén, de outura variable, entre os 16 e os 30 metros, xa ben esmorecido pol-a erosión n-al gúns sitios, e n-un aplainamento anelar que arrodea as penedas do cume. Pol-o norte, e denantes do dito aplainamento, cuia anchura oscila entre os 24 e os 46 metros, obsérvase, outro de 2 metros de ancho separado do primeiro por un terraplén de 5. Na banda do sul hai un abultamento do terreo que parez corresponder a un antigo parapeto.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/11572114.xml Casiña pequeneira de modesta fidalguía. Non compre maxinar unha cidade morta de tempo medido pol-as bateladas das cirexas com'aquilas que Azorín descubría nos seus tempos de esculca anciosa. Hai illós antergos haste nas grandes vilas modernas. Haberaos d'iste xeito namentras non baixen á coba todal-as señoras que se lembran das dilixencias, da República e do estaneo do sal. E aínda despois haberá outras velliñas n'outras salas que non podemos maxinar coma serán. Casiña limpa com'unha peseta nova. Millor, com'a prata barroca, escuma do metal; limpos cernes de castaño nas táboas, ferros brilladores, batería de cocina brilladora ó rayolar d'ise solciño curioso de pucheiros. Criada vella, d'aldea, das antigas teceláns, de saya de picote, agora educada pola señoira e volta n'unha especie de deo-vota. Economía, mais por amor de método e lo cimento d'intelixenza que por necesidade. Longo rosario debullado á noitiña. A señoira com'unha canonesa honoraria gastaba as horas da mañan na catredal. Unha nova lus pendurada dos ácios e ramallos do altar dourado, dáballe nova da chegada da primaveira. Sempre cruzaba as rúas, as mesmas, novas cada mañan pr'o seu ollar esculcante, ollar de calada protesta contr'as cousas novas que ten moito da defensa da virxinidade das vellas cont'a tentación. Doña Clara. Chamábase co iste nome de fonteia, de roupa branca, de abrente, de toca monxil, de aula, de convento. Saudábana algús señores vellos. Relembrábana fermosa i-elegante baixando do coche de volta do viaxe de noivos. Na casa raiña coma doña Berenguela na crara Castela. Angueiras ordeadas, monásticas. Na sala o retrato do difunto: señor d'aldea, barbas loiras. Doña Clara compraziase vendo como se non inzaba de cañas. Tiña leiras na montana, leiras de pán. Chamábanlle os "agros de D.ª Clara" e n'eles sempre o centeo tiña pureza litúrxica e se non enchía de herbas ruís. Cando os rendeiros lle levaban os cartos ademirábanse das mans branquínas de D.ª Clara. Un inverno sumábase a outro inverno. Apenas remataba o repinicar das chuvias nos vidros, xa chamaban n'eles outras orballieiras outonizas. Un reumatismo. Door asocegado qu'hastra fai compaña pol-as noites. Quizais unha caída, de súpeto, sin eispricación, na escaleira. Ises golpes que non son nada, nin teñen consecoencias, nin rompemento ningún, mais anuncian fatalmente o pasamento das velliñas. E xa non saía da casa. Seu maor pracer era entrar na sala de visita e sentada no sillón que fai curtesía ó outro sillón, tendo no meio o gran sofá onde se sentou un Bispo, soñar, longamente, c'as visitas d'outrotempo. Viñan señoras de boa caste, algunhas c'as suas fillas e noras. Entón, sentíase na Sociedade. N'o mundo. Unha sociedade vello-ta marxe do vivir mais pra ela a soila dina de consideración. Si tiver filla ou sobriña quizais ela s'intresase pol-os automó veis e pol-as modas d'hoxe. Mais sin risadas novas os balcós d'a casa franqueábanse car'un mundo interior d'alcanforadas lembranzas. D.ª Crara ouvira as misas gregorianas de todal-as suas amizades. Xa, nin coñecía un bó confesor. Sofría na sala, á hora das visi-

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721112.xml NÓS vol. de 282 pags. Porto, 1928. Recolle 7.380 refrás, 50 do tempo, 411 dos meses e 6.919 por orde alfabética. —Mario Cardoso, *Citânia (Um problema de etimología)*. Separata do fascículo 1-2 do vol. XXXVIII da Revista de Guimarães, 15 pags, Guimarães, 1928. Aventura con Leite de Vasconcelos a derivación de *civitas* polo intermeio *civitatania*, exemplo: *Cidadonha* ou *Cigadonha* en Tras-os-Montes. —Ismael del Pan y Fernández, *Notas para el estudio de la Prehistoria, Etnología y Folklore de Toledo y su provincia*, 56 páginas, 17 figs. Toledo, 1928. —Luis de Pina, *Bruxas e Medicina*, traballo publicado nos *Trabalhos da Sociedade Portuguesa de Antropologia e Etnologia*, vol. IV, fasc. II, Porto, 1929. —Santos Junior, *Afinidades galaico-portuguesas de folclore*, nota publicada no mesmo fascículo e en separata (véxase seção de livros d'iste número). —José de Pinho, *A Ara de Marecos* (Sep. de Penha-Fidelis), Penafiel, 1928. Nas duas primeiras páginas, notizas de costumes re- lazoadas co culto do lume en Portugal e Galiza. —Luís Chaves, *A sinfonia das cores ou o arco-íris da gama popular*, na *Nação Portuguesa*, Serie V, tomo I, fascículo 11. —Saiu o primeiro número de *A língua portuguesa*, cuio sumario é o seguinte: *A língua portuguesa*, Redacção.—*Observações filológicas*, J. Leite de Vasconcelos.—*Reacção literária na língua*, J. J. Nunes.—*O texto das Cantigas d'Amigo*, Rodrigues Lapa.—*Ninharias Filológicas. Haplologia vocabular. Haplologia sintática. Idolatria*, Xavier Fernandes.—*O Dicionário da Academia*, R. de Sá Nogueira.—*Notas e Comentários*. —Adágios brasileiros, por Afrânio Peixoto (unha nota en resposta a observação de D.ª Ana de Castro Osório).—*Arquivo etnográfico. Elmo* (crostas na cabeça dos nenos recen nados) e sobros piolhos, por Cláudio Basto, na *Portucale*, Março-Abril 1929. —Affonso de E. Taunay, *Insuficiência e deficiência dos grandes dicionários portugueses*, Tours, 1928. OS HOMES, OS FEITOS, AS VERBAS NOVAS DE PREHISTORIA LA NOVELA DE ESPAÑA T* é o título de un novo libro de D. Manuel Gómez Moreno, que apareceu, hai xa algúns meses, limpamente editado na Imprenta de Antonio Marzo, de Madrid. Trátase quizais de un relato novelesco, coma o título fai matinar? Non, porque en todo vai axustado ás mais recentes investigacións. Trátase de unha obra histórica de tipo corrente? Tampouco, porque o xeito de exposición é por completo novo. Hai homes que como Klingsor, teñen a virtude de trocar as penedas en xardíns. Coidamos que foi Bergson un dos primeiros que practicou ca Filosofía, iste xénero especial de taumaturxia. Gómez Moreno fai agora o mesmo miragre ca prehistoria e con parte da historia de Hispania. Dende os tempos dos preadamites deic'a morte de Almanzor, os sucesos, ben enfiados n'unha estricta cronoloxía, vanse desenvolvendo en pe- nos coadros representativos, que levan en forma de apéndice a súa xustificación centífica e unha lista bibliográfica. E cada un dos coadros é unha deliciosa novela, ou millor aínda un encantador esbozo de novela. Meio homes dos primeiros tempos do paleolítico; artistas instintivos do madalenense; xentes criadoras de culturas desparecidas hai millares de anos; hordas invasoras de nomes escuros; procónsules brutais; sabidos cos trutores de acuedutos; varóns apostólicos; bárbaros loiros; árabes con recendos das *Mil Noites e unha Noite*, viven a sua vida nas páxinas de *La Novela de España*, e vena belamente, presos n'unha prosa rica, dramática moitas veces e de cote axil, precisa e limpa. De subido valor científico, de subidisimo valor literario, o libro de Gómez Moreno, foi pra nós unha sorpresa agradábel e un manantial de gozos puros. Pola sua documentazón, pol-a sua orixinalidade e pol-o seu in- trés captivante, témolo e reputámolo coma

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721114.xml 142 M. C. n-un documentado artigo tidoado *O Colosso de Pedralva*, conta a historia do achádego de ista escepzonal escultura e as vicisitudes porque pasou deica chegar a ser propiedade da benemérita asociazon vimaranense. Trataráse de algo relazoado cas estatuas de guerreiros galego-minhotas? Tipoloxicamente o Colosso de Pedralva non se lles imita mais que na torpeza da execuzón, mais coidamos que a nosa cultura castrexa pode darnos ainda alguns feitos sorprendentes. **UN NOVO CRÁNEO DE NÉANDERTHAL APARECIDO NA ESPAÑA** Miss Garrod a coñecida prehistoriasta inglesa esporrou en Xibraltar unha cova chamada Devil's Tower (a torre do Demo) na que alcontrou niveles musterenses con seixos de lascado típico e osos utilizados semellantes os da Quina. N-unha camada de travertino xacian anacos de un cráneo e da mandíbula de un neno de cinco anos aproximadamente que presentaban na cara e nas mandíbulas as características da raza de Néanderthal e nos osos do cráneo un estilo moito mais moderno. O estudo da fauna de ista estación leva a crer que no musteriense o estreito de Xibraltar estaba xa aberto e que non había conexión entre as beiras europea e africana. Os resultados de istas esporrozóns aparecen publicados no *Journal of the Royal Anthrop. Institute*, baixo o título *Excavation of a Mousterian rock-shelter at Devil's Tower, Gibraltar*, estando a cargo de miss Garrod a parte estratigráfica e arqueolóxica; a descripzon dos restos humanos, a de L. - H Dudley Buxton; a do modelado endocraniano a de Elliot Smith e o relativo a fauna a de miss Bate. **INSTRUMENTOS DE MADEIRA DO PALEOLÍTICO ANTIGO** Nos *Cahiers d'Archeologie et d'Histoire d'Alsace* aparece un traballo de R. Forrer, *Rhinocéros de Merck et outillage de bois découvertes dans un abri du Paléolithique ancien à Spichern près Forbach*. O xacimento e unha especie de pozo natural cheo de lama. A edade interglaciar de iste xacimento queda atestiguada pol-a presenza do rinoceronte de Merck e a presenza do home por unha grande cantidade de carbóns. O utillaxe de madeira, entre o que non se alcontrou ningunha peza lítica, consiste en polas fendidas, que quizais serviron pra teito de unha cabana, ou quizais utilizadas posibelmente pra separar a pelica do carne dos rinocerontes e pra desatuar raíces e ainda n-outra pola fendida e queimada n-un dos cabos. **AS DESCOBERTAS DE UR** Deben estar xa camino de Bagdad, despois de unha eisposizón de varios meses no British Museum, os maravillosos obxetos asoallados nas tumbas reais de Ur, e cuia antiguidade debe andar entre o 3.500 e o 3.100 a. d. Xesucristo. Sobre istes obxetos, que en riqueza i-en intrés arqueolóxico sobre todo, superan os tan nomeados da tumba de Tuntakhamón, deu unha conferencia o ilustre profesor Moret na *Residencia de Estudiantes* de Madri e publicáronse excelentes artigos en moitos xornaes estranxeiros. Comprenos destacar así e todo tres aspectos, importantes de istes achádegos: 1. A indudábel relación de Caldea co Exipto, xa case incuestionábel, é que agora ven afirmarse a aparición na sepultura de *Mes Kalam Dug* de pratos, frascos, e xerriños pra afeites idénticos os atopados nas necrópoles dos faraóns tinitas. 2. O achádego de inscripzóns en soberbos cuneiformes que estraga a teoría da evolución da escritura, pol-o menos no que se refire ós pobos antigos do Irak. 3. O misterio de unha cultura tan completa e tan lonxana que xurde coma algo xa ben desenvolto e cujos orixes inoranse completamente. **AS DESCOBERTAS DO PROFESOR PERICOT** Noso bon amigo o profesor Pericot, cuia ausenza de Galiza nunca lamentaremos de abondo, practicou o vran derradeiro froitosas escavazóns en terras do antigo reino de Valencia. Os resultados de istes traballos publicaránse aixiña, figurando entre o material re collido n-unha lámina de chumbo, procedente do poboado de La Bastida, que contén o texto iberio mais longo, dos coñecidos ata de agora. **NOVAS INSCULTURAS TRASMONTAÑAS** No derradeiro número da *Revue Archeologique* que acaba de chegar ás nosas mans, ven unha monografía do profesor Mendes Correa, en col dos petroglifos do val de Avelames e do santuario do Outeiro Machado, tidoada, *Art rupestre en Tras-os-Montes (Portugal)*.

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/115721120.xml 148 NÓS nográfico, por Claudio Basto. — In Memo- riam: Augusto Gil, por Mayer Garção, — Bi- bliografía, por C. B.—Novidades.—Leitões de livros.—Res et Verba: Antero de Quental, Exposições de Arte, Romenia e Portugal, Homenagem a Marques de Oliveira, Exposi- ção Iconográfica de D. João VI e sua época, Obras de arte reconstituídas. SEARA NOVA, ns. 160169. A lus artigos: A evolução espiritual de Antero, por Joaquim de Carvalho.—Sobre uma pagina de Peguy, por José Osorio de Oliveira.—O acordo de Latrão, por Silva Bastos.—A crise da democracia e as suas causas, por Jacinto Simões.—Crónicas an- golanas, por Gastão de Sousa Dias.—Arti- gos de polémica, d'educação, Factos e Do- cumentos, Calendário do Seareiro, notas etc. A AGUIA, Janeiro-Março 1929. S MARIO: Prosa: A noção da vida na filo- sofia de Bergson, por Eugénio Areste.— Reflexões do céptico, por José Sant'Anna Dionísio.—Crítica, por Adolfo Casais Mon- teiro.—Fernando Pessoa, por João Gaspar Simões.—Poesia: Deste amor tornei-me ava- ro, por Eduardo Salgueiro.—Ilustração de Joaquim Lopes.-Bibliografia, de Sant'Anna. BIBLOS, Coimbra, Vol. V, ns. 5 e 6, Maio e Junho 1929 S MARIO: Antonio de Vasconcelos, Frag- mento precioso dum códice visigótico.— José Maria Rodríguez, A dupla rota de Vas- co da Gama em «Os Lusiadas», V, 4-13 e as objeções do Sr. Almirante Gago Coutinho, —Lonys Papy, Le siège de Ciudad Rodrigo (1810).—Amorim Girão, Questões geogra- ficas.—Manuel de Paiva Boléo (Trabalhos de alunos), Génese do conceito de «tempo passa- dos e sua expressão nas linguas români- cas.—Francisco Morais, Da miniatura me- dieval e sua relação com os códices mini- turados da Biblioteca da Universidade de Coimbra.—Guido Battelli, Nel quarto cen- tenario della morte del Sansovino (1460 1529), —Varia: A evolução espiritual das gerações alemãs desde 1888 — Doutoramento.—Padre José dos Santos Mota, Métrica de Camões. O INSTITUTO, Coimbra, 4.ª serie, vol. 6.º, n.º 4. S MARIO: Terra de Santa Maria, Civitas Sanctae Mariae, por Aguiar Cardoso.— Armas indevidas, por Armando de Matos, —Le Portugal et les Pays-Bas, por Marquez de Faria.—Sobre o desvio geodésico, por Ruy Lopes Gomes.—Raízes da alma latina, por Estanco Louro.—Donjuanismo e antidon- juanismo em Portugal, por Fidelino de Fi- gueiredo.—Subsídios para a história da música em Portugal, por Sousa Viterbo. O INSTITUTO, Coimbra, 4.ª serie, vol. 6.º, n.º 3. S MARIO: O espírito do século, por Sebas- tião da Costa.—Mudança dos túmulos reais de Alcobaça, por Virgílio Correia.— Raízes da alma latina, por Estanco Louro. —As paisagens de Goethe, até à ida para a Alsácia, pelo Dr. Ferrand P. d'Almeida.— Donjuanismo e antidonjuanismo em Portu- gal, por Fidelino de Figueredo.—Subsídios para a história da música em Portugal, por Sousa Viterbo.—O Mosteiro da Batalha por Vergílio Correia, por A. Gonçalves.—Bib- liografia. BROTÉRIA, Porto, vol. VIII, fasc. VI Junho 1929. S MARIO: O Problema da Levitação segun- do um livro recente, por J. M. de Buck. —D. Sebastião, por Francisco Rodrigues. —O Infante D. Afonso, por Luís G. de Aze- vedo. — Alguns deveres do Clero, por E. Lombart. — A aviação em marcha, por M. Pizarro de Portocarrero. — Notas e factos. —Revista de Revistas.—Notas Bibliográficas. —Obras recebidas na Redacção.—Efeméri- des.—Índices do vol. VIII. NAÇÃO PORTUGUESA, Serie V, tomo I, fasc. 11, Maio 1929. S MARIO: Antonio Sardinha, orador.—As fontes petrarquistas do lirismo de Camões, por Feliciano Ramos. — A sinfonia das cores ou o arco-íris da gama popular, por Luís Chaves. — Método científico, histo- ria, política (moral) e tradição, por Profe- sor Dr. Cabral de Moncada. — Na feira das Letras. TAULA, número 21. S MARIO: 3.ª Taula de Poesia.—Interroga- ções, por F. Caballero.—Estampes de Paris, por Artur Perucho.—Discursos de Teo- dor Llorente.—Parlant de monuments, por El Velluter.—Guillem de Castro y Valencia, por Eduard Juliá Martínez.—Pomell de poe- mes, por Carles Salvador.—El Jocs Florals, —Notes.—Bibliografia. Imprenta NÓS, Real 36-1.ª, A CRUÑA

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/11572119.xml NÓS OBSERVAZÓNS.—Anque non ollamos no interior do castro nin alicerces, nin muradelas afrorantes, é tal a cantidade de cachotes que alí se alcontran, que cremos moi probabele a eisistencia de habitazóns de pedra. Non se dexergan por ningures vestixios de antigas portas. Pol-o oeste e o suleste hai dous portelos, practicados pra dar paso ós carros e que evidentemente abantan por riba da muralla sin apenas encetala. FOLKLORE.—«Chámanlle a iste castro a Fira dos mouros porque n-il tiñan unha feira, durante os 200 anos que demoraron na nosa terra». Inquerimos do noso informador en que tempo estiveran os mouros en Galiza e sin duvidar un istante respondeu. —«Denantes de que viñeran os romanos e denantes tamén de viren os cartaxineses». (Informounos, Santiago Bernardez Otero, de 50 anos, veciño do lugar de Guncieiro, freguesia de Corneda). BIBLIOGRAFÍA.—Inédito. (Catalogado por Sebastián González e Florentino López Cuevillas). Número III A CIDÁ OU CASTRO DE ORROS EMPRAZAMENTO.—Sitúase iste castro no cume de un monte pertencente á freguesia de Cidá, concello do Irixo e provincia de Ourense, que se ergue en col de estas searas e a cousa de 1 quilómetro de Ponte Irixo no comenzo da costa que rube pra o Foxo do Cabrito. Os castros de Monte de Ollos e de Souteliño fan grupo co que nos ocupa. DEFENSAS.—Un terraprén outo de 15 a 11 metros, coroado por un parapeto que se conserva ben nas bandas do sul e do norte e que se alcontra case por completo derrubado no restante da volta, constituen a principal obra defensiva. No oeste ollase unha prolongazón ó xeito de antecastro, longa de 85 metros e fornecida do seu correspondente terraplén de 8 metros de outo. O parapeto presenta no sul dous abultamentos considerabeles, que chegan a atingir 8 metros de elevazón e que deixan no meio unha soluzón de continuidade, que debe interpretarse como unha porta. MENSURAS.—Meden os dous eixes principais de iste castro: Do norte ó sul.......... 191 metros Do leste ó oeste.......... 67 metros OBSERVAZÓNS.—A porta a que denantes nos referimos parece ser que estaba defendida por dúas torres de pedra, pois meiante unha pequena zanxa esproratoria poidemos comprobar que os abultamentos dos parapetos que flanquean a soluzón de continuidade, están formados case totalmente por cachote solto. Cachote con notable abondosidade apareceu tamén ó practicar a apertura de outra zanxa esproratoria no suleste da área cercada. FOLKLORE.—Non poidemos acadar ningún. BIBLIOGRAFÍA.—Inédito. (Catalogado por Luis Pericot, Bernardo Castro, Xoaquín Lousada, Xosé R. Oxea e Florentino López Cuevillas). (Continuará).

https://galsem-services.galiciana.gal/doclinks/91/9158/9158e194-7bf1-4fe9-b41b-1a5c54991b65/11572117.xml NÓS MENSURAS.—Mede nos dous eixes principais. Do norte ó sul . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .